close
تبلیغات در اینترنت
نور مومن
ویژگی عبادت از دیدگاه امام علی

ویژگی عبادت از دیدگاه امام علی

ویژگی عبادت از دیدگاه امام علی علیه السلا م را در ادامه مطلب بررسی میکنیم با ما همراه باشید
از برترین امتیازات امیرمؤمنان (علیه السلام)، عبادت و بندگی اوست. او عابد شب و شیر دلاور روز بود که هرگز از عبادت و بندگی خدا خسته نشد. او در مرکز عبادت، یعنی کعبه به دنیا آمد و در حال نماز، در محراب عبادت مجروح گشت و با آن جراحت به شهادت رسید و در حال شهادت نیز جملات نماز را بر زبان داشت؛ همین است که تاریخ گواه آورده است که «علی از دنیا رفت در حالی که نماز بین دو لبش بود.»


امّا این شهید محراب، عبادت را چگونه معرفی می کرد؟ در ادامه نگاهی به ویژگیهای عبادت از دیدگاه امیرمؤمنان علی بن ابی طالب (ع) می اندازیم.
 
1. عبادت آگاهانه
از مهم ترین ویژگی یک عبادت برتر این است که عابد آن آگاه به معبود و آگاه به مسئولیت اش باشد وگرنه، نه تنها ثمربخش نخواهد بود که خطرساز و انحراف آور است.
حضرت علی (ع) این حقیقت را با زبانها و بیانهای مختلفی گوشزد و بیان می نمود، ایشان می فرمودند:


«پرستشگر نادان همچون خرِ آسیاب است که به گرد خود می گردد و گامی به پیش نمی رود. و دو رکعت (نماز) از شخص عالم برتر از هفتاد رکعت نماز نادان است؛ زیرا عالم وقتی گرفتار فتنه شود، با علم خود از آن بیرون می آید، ولی جاهل وقتی دچار فتنه گردد، غرق شود...» (1)


و گاهی آن حضرت اعلام خطر می کرد که «هر کس بدون آگاهی و معرفت خدا را عبادت کند، از جایی که خود نمی داند سر از کفر در می آورد.» (2) مصداق بارز این حدیث در تاریخ اسلام، خوارج است که با آن همه عبادت بر علیه امام زمان خویش قیام کردند.


عبادت آن حضرت نمونه ی واقعی عبادت عالمانه است. ذِعْلِب به امام عرض کرد: «یا امیرالمؤمنین! آیا پروردگارت را دیده ای؟ آن حضرت فرمودند: «من پروردگاری را که نبینم، نمی پرستم.» عرض کرد: «یا امیرالمؤمنین! او را چگونه دیدی؟» فرمودند: «ای ذعلب! وای بر تو! دیده های ظاهر او را نتواند دید، ولی دیده های دل به وسیله حقایق ایمان او را مشاهده می کنند.» (3)
 
2. عبادت عاشقانه
حضرت علی (ع) عبادت را به سه گونه تقسیم نموده اند: عبادت بردگان که ناشی از ترس است، و عبادت تاجران که برای رسیدن به بهشت است، و عبادت آزادمردان؛ ایشان می فرمایند: «و گروهی خدا را به خاطر دوستی (و عشق) او می پرستند، پس این گونه عبادت، عبادت آزادمردان است و برترین عبادت هم همین است.» (4)
 
3. عبادت خاشعانه
از ویژگیهای مهم یک نماز مطلوب این است که انسان در حال نماز، خضوع و خشوع داشته باشد.
قرآن کریم درباره مؤمنان می فرماید: «به راستی که ایمان آورندگان رستگار شدند؛ همانان که در نماز خود [فروتن و [خاشع اند.» (5)


حضرت امیر (ع) بر این ویژگی نیز تأکید دارند و به دیگران سفارش می فرمایند که «آدمی باید در نمازش خشوع داشته باشد؛ زیرا کسی که قلبش برای خدای عزیز و جلیل خاشع شد، همه اعضا و اندامش نیز خاشع گردد. پس با چیزی سرگرم و مشغول نمی شود.» (6)


در جای دیگر به کمیل چنین سفارش نمود: «ای کمیل! مقام این نیست که نماز گذاری و روزه بگیری و صدقه دهی، مقام آن است که نماز همراه قلب پاک انجام شود و مورد پسند الهی بوده، همراه با خشوع متعادل، و دوام جدیت باشد.» (7)


علی (ع) خود چنان عبادتی داشت. شاهدش عبادتهای شبانه اوست که هر شب بر اثر درک عظمت خدا و خوف از او از هوش می رفت.
 
4. عبادت خالصانه
حضرت علی (ع) عبادت خالصانه را این گونه توصیف می کنند: «عبادت خالص آن است که آدمی فقط به پروردگارش امید داشته باشد و جز از گناهش نترسد.» (8)
 
5. عبادت مستمر
مولا علی (ع) می فرمایند: «عبادت دائمی دلیل پیروزی و نیک بختی است و سپاس گذاری همیشگی، نشانه دریافت فزونی [نعمت [می باشد.» (9)
و فرموند: «[عمل] اندکی که به آن ادامه می دهی، امید [سُود دهی] به آن بیشتر از کار بسیاری است که ملال آور [و غیر دائمی] است.» (10)
 
6. میانه روی در عبادت
نکته دیگری که حضرت علی (ع) به آن توجه دارد، اقتصاد و میانه روی در عبادات است؛ یعنی انسان به قدری که توان دارد و حال و نشاط او را یاری می کند، به عبادت بپردازد و از افراط و تفریط پرهیز نماید.


در بخشی از وصیت نامه آن حضرت به فرزندش می خوانیم: «[پسرم!] در انجام عبادت میانه رو باش و بر تو لازم است که در انجام عبادت روش دائمی که توانش را داری، پیشه سازی.» (11)
 
پی نوشت:
1. سفینة البحار، شیخ عباس قمی، ج 2، ص 114.
2. اعلام الدین، ص 96؛ آثار الصادقین، ص 298.
3. اصول کافی، ج 1، ص 245؛ توحید صدوق، ص 109؛ سفینة البحار، ج 2، ص 180.
4. سیری در نهج البلاغة، ص 86.
5. مؤمنون: 1ـ2.
6. بحار الانوار، ح 81، ص 239؛ آثار الصادقین، ج 11، ص 107.
7. همان، ج 74، ص 273؛ آثار الصادقین، ج 11، ص 106.
8. غرر الحکم و درر الکلم، ص 199، ح 3945.
9. آثار الصادقین، ج 12، ص 301؛ ناسخ التواریخ، ج 6، ص 187.
10. بحار الانوار، ج 68، ص 218.
11. همان، ج 68، ص 214.
 
منبع: حسینی، سید جواد، «ویژگیهای عبادت امیرالمؤمنین (ع)، مجله مبلغان، ش 59، ص 41؛ به نقل از سایت پایگاه حوزه به آدرس http://www.hawzah.net/fa/magazine/magart/0/0/29532؛  با تلخیص

نظرات

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتیرفرش کد امنیتی